JINHA

CENEVRE/NEW YORK – BM Mülteciler Yüksek Komiserliği ve BM Çocuklara Yardım Fonu tarafından yapılan ortak basın açıklamasında, Suriye’deki savaşın üçüncü yılına girmesiyle birlikte, mülteci olarak ülkelerinden kaçmak zorunda kalan Suriyeli çocuk sayısının bir milyona ulaştığı belirtildi. 

Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği (UNHCR) ve Birleşmiş Milletler Çocuklara Yardım Fonu (UNİCEF) tarafından, Suriye’deki savaştan dolayı ülkelerinden kaçmak zorunda kalan çocuklar için ortak bir basın açıklaması yaptı. UNICEF İcra Direktörü Anthony Lake yaptığı açıklamada, “Bir milyonuncu mülteci çocuk yalnızca bir rakam değil. Bu çocuk evinden, hatta belki ailesinden kopartılmış bizim yeni yeni idrak etmeye başladığımız korkularla yüz yüze gelmiş gerçek bir çocuk” dedi.

‘Hepimiz bu utancı paylaşmalıyız’

Anthony, ayrıca şunları ekledi: “Hepimiz bu utancı paylaşmalıyız. Çünkü bizler krizden etkilenenlerin acılarını hafifletmeye çalışırken, küresel toplum bu çocuğa olan sorumluluğunu yerine getiremedi. Durup, elimizi vicdanımıza koyup kendimize bir sormalıyız, nasıl Suriyeli çocukları yüz üstü bırakmaya devam edebiliriz.”

UNHCR Yüksek Komiseri António Guterres ise açıklamasında, “Söz konusu olan, masumlardan oluşan bir neslin hayatta kalma ve refah mücadelesinden başka bir şey değildir. Suriyeli gençler evlerini, ailelerini ve geleceklerini kaybediyorlar. Sınırı aşıp güvenliğe ulaştıktan sonra bile, travma geçirmiş, ruhen çökmüş durumdalar ve umut etmek için bir nedene ihtiyaç duyuyorlar” açıklamasında bulundu.

Her iki kuruluşa göre, çocuklar Suriye’deki savaş nedeniyle ortaya çıkan tüm mültecilerin yarısını oluşturmaktadır. Çoğu Lübnan, Ürdün, Türkiye, Irak ve Mısır’da bulunuyor. Artan sayıda Suriyeli ise Kuzey Afrika ve Avrupa’ya kaçıyor.

Son rakamlara göre, 740 binden fazla Suriyeli mülteci çocuk 11 yaşın altındadır.

İnsan Hakları Yüksek Komiserliği Ofisine göre, Suriye içerisinde yaklaşık 7 bin çocuk çatışmalar sırasında hayatını kaybetmiştir. UNHCR ve UNICEF’e göre ise, 2 milyondan fazla çocuk Suriye içerisinde yerinden edilmiştir.

İnsan ticareti tehlikesine dikkat çekildi

Çok sayıda çocuğun yaşadığı fiziksel değişim, korku, stres ve travma insani krizin yalnızca bir boyutunu oluşturmaktadır. Her iki kuruluş da çocuk işçiliği, erken yaşta evlilik, potansiyel cinsel istismar ve insan ticareti konularında mülteci çocuklara yönelik tehditlere dikkat çekmiştir. Ürdün, Lübnan ve Irak’taki 3,500’den fazla çocuk Suriye sınırlarını refakatsiz veya ailelerinden ayrı geçmiştir.

Bu yıl UNICEF ve ortaklarının desteğiyle komşu ülkelerdeki mülteci ve ev sahibi toplumdaki 1.3 milyondan fazla çocuğa kızamık aşısı yapılmıştır. Yaklaşık 167,000 mülteci çocuk psikososyal yardım almış; 118,000’den fazla çocuk resmi okullar içinde ve dışında eğitimlerini sürdürmüş ve 222,000’den fazla kişiye de su temin edilmiştir. 

UNHCR, 1 milyon çocuğun hepsini kayıt altına alarak onlara kimlik belgesi vermiştir. Kuruluş, ülkeleri dışında doğan bebeklere doğum belgesi verilmesine ve böylece onların “vatansız” konumda bulunmasının önlenmesine yardımcı olmaktadır. UNHCR aynı zamanda tüm mülteci ailelerin ve çocukların güvenli bir barınakta yaşamasını sağlamaktadır. Ancak iki kuruluş da daha yapılacak çok şey olduğunu söylüyor. Bu yılın Aralık ayına kadar akut ihtiyaçların karşılanması için 3 milyar dolarlık yardım çağrısının yapıldığı Suriye Bölgesel Müdahale Planının halihazırda yalnızca yüzde 38’i finanse edilebilmiştir.

5 milyar dolardan fazla yardıma ihtiyaç var

Çocukların ve ev sahibi toplumun çocuk bireylerine yönelik eğitim, sağlık ve diğer hizmetlerle ilgili kritik ihtiyaçlar konusunda Suriye krizine yanıt verebilmek için 5 milyar dolardan fazla yardım çağrısında bulunulmuştur. Risk altındaki mülteci çocukların tespit edilmesi ve onlara ve ev sahibi topluma destek verilmesi amacıyla daha güçlü ağlar geliştirilmesi için daha fazla kaynağa ihtiyaç duyulmaktadır.

Ancak daha fazla fon çocukların ihtiyaçlarına yönelik müdahale için ihtiyaç duyulanın yalnızca bir kısmıdır.

Açıklamada, Suriye krizine yönelik siyasi bir çözüm bulunması için yoğunlaştırılmış çabalara ihtiyaç olduğuna ve çatışmanın taraflarının sivilleri hedef almaya ve çocukları asker olarak kullanmaya son vermesi gerektiğine vurgu yapıldı. Kurumlar ayrıca, “Çocukların ve ailelerinin Suriye’den güvenli şekilde ayrılması mümkün olmalı ve onların sınırı güvenli şekilde geçebilmeleri için sınırlar açık tutulmalıdır” dedi.

İki kuruluş da, uluslararası insancıl hukuk kapsamında bu yükümlülükleri yerine getirmeyenlerin eylemlerinden tümüyle sorumlu tutulmaları gerektiğini belirtti.

(gk)