JINHA   

AMED – PKK’lilerin 8 Mayıs tarihinden itibaren başlayan geri çekilme sürecini izlemek amacıyla İHD’nin oluşturduğu “Geri Çekilmeyi İzleme Komisyonu”, 2013 yılının ilk yarısına ilişkin hazırladıkları raporu kamuoyuna açıkladı.

PKK Lideri Abdullah Öcalan’ın 21 Mart Diyarbakır Newroz’unda okunan mesajı üzerine PKK’liler 8 Mayıs’ta gruplar halinde geri çekilmeye başladı. PKK’liler geri çekilirken, Bölge’nin birçok yerinde izleme komisyonları da bu çekilmeleri yakından takip etti. PKK’lilerin geri çekilmeye başlamasıyla birlikte İnsan Hakları Derneği (İHD) tarafından oluşturulan “Geri Çekilmeyi İzleme Komisyonu”, Amed’in ardından ikinci toplantısını Van’da gerçekleştirdi. 2013 yılının ilk yarısına ait raporun açıklandığı ve KESK Van Şubeler Platformu Toplantı Salonu’nda gerçekleştirilen toplantıya, İHD Genel Başkanı Öztürk Türkdoğan, Genel Başkan Yardımcıları Serdar Çelebi ve Hasan Erdoğan ile İHD’nin Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde bulunan şube başkanları ve yöneticileri katıldı.

‘Çeşitli yerlerde, yoğun askeri hareketlilik gözlenmekte’

Yapılan toplantının ardından İHD Geri Çekilme Komisyonu tarafından hazırlanan Bölge Geneli Askeri Hareketlilik ve Sınır Hattı Araştırma İnceleme Raporu, düzenlenen bir basın toplantısıyla kamuoyuna açıklandı. Basın toplantısında konuşan İHD Genel Başkanı Öztürk Türkdoğan, “İHD olarak çekilme sürecinin başından beri yürüttüğümüz çalışmalara ek olarak derneğimize ulaşan bazı şikâyetler ve şubelerimizin ilettiği çeşitli gözlemler üzerine, yoğun askeri hareketliliğin yaşandığı ve geri çekilmenin yaşandığı bölge olan sınır hattına yönelik özel bir inceleme çalışması gerçekleştirdik. Bu süreçte çeşitli provakatif girişimler ve bazı olumsuzluklar yaşansa da çekilme süreci can kaybı yaşanmadan devam etmektedir” dedi.

‘Başbakanın değerlendirmeleri sağlıklı değil’

İHD Genel Başkanı Öztürk, PKK’lilerin geri çekilmesine ilişkin Başbakan’ın “Henüz yüzde 15’i çekildi” şeklindeki beyanatlarının sağlıklı bir değerlendirme olmadığının altını çizerken, yürüyerek yapılan bu geri çekilme işleminin zorluklarının da göz önünde bulundurularak, beyanatların verilmesi daha sağlıklı olacağı söyledi. Öztürk, “En uzak bölgeler olan Karadeniz ve Dersim alanlarından da bazı grupların sınırı geçerek Kandil bölgesine ulaştıklarını basından takip etmekteyiz. Ayrıca yaptığımız araştırmalara göre, bölgedeki alanlarda bulunan militanların büyük bölümünün geri çekilmeyi gerçekleştirdiğini söyleyebiliriz. Ancak bu sürecin halen devam ettiğini ve çekilmenin tamamlanmadığını belirtmekte yarar vardır” şeklinde konuştu.   

‘Bölge’de çok sayıda karakol yapılmakta’

İHD İzleme Komisyonu’nun yaptığı incelemelerde dikkat çeken ve kamuoyunda da sıklıkla gündeme gelen karakol ve baraj yapımları, yeni korucu kadroları konusunda geniş bir biçimde incelendi. Öztürk, çözüm sürecindeki olumsuz gelişmelerin başında sınır bölgeleri başta olmak üzere bölge genelinde yapımı devam eden yeni karakollar ve üs bölgeleri olduğunu ifade ederken, “Kalekol” olarak tabir edilen bu yeni karakolların yapımının, öncelikle bölge halkında ciddi tedirginlikler yarattığını belirtti.
Öztürk, Bölge illerinde yapılan ve yapılmakta olan karakolları şöyle sıraladı:           

- Hakkari merkez, ilçe, köy ve sınır boylarında TOKİ tarafından 189 adet karakol ihalesi yapılmış olup bir kısmının yapımı tamamlanmış durumda.

- Şırnak’ta toplamda 10 yeni karakol yapımı sürerken, bazı karakollarda da yenileme çalışmaları devam etmekte.            

- Dersim’de 5'i kale, 16'sı mobil karakol ve 31 tanesi de askeri kule olmak üzere toplamda 52 askeri üssün 22’sinin yapımına başlandı.             

Öztürk, bunun yanı sıra Van ve Diyarbakır’ın birçok ilçesinde karakol yapım ve yenileme çalışmaları gerçekleşmekte olduğunu ifade etti.       

‘Korucular PKK’nin geçiş güzergahında’

Baraj ve koruculuk sistemine ilişkin İHD Genel Başkanı Öztürk Türkdoğan yapılan incelemeleri şöyle aktardı:

“Yaptığımız çalışma ve edindiğimiz bilgilere göre, bu süreçte yaşanan önemli sorunlardan biri de yeni koruculuk kadrolarının açılması ve tüm ısrarlara rağmen halen ortadan kaldırılmayan koruculuk sisteminin yarattığı sorunlardır. Bitlis’te 2000 civarında korucunun Valiliğin emriyle aktif göreve çağırıldığı ve bu korucuların gerillanın geçiş güzergahlarında görevlendirildikleri yönünde bilgiler almaktayız.      

‘Barajları, iki coğrafyayı adeta birbirinden ayırmayı hedeflemektedir’

Barış sürecinin başlamasıyla birlikte dikkat çeken konulardan birinin de “güvenlik barajı” olarak tabir edilen çok sayıda barajın yapımı olduğuna işaret eden Öztürk, Dersim’de Munzur Vadisi üzerinde yapımı devam eden 4 güvenlik barajı olduğu bilinmektedir. Yine Çemişgezek ilçesinde Tagar Suyu üzerinde yapılan baraj ve Aliboğazı’nda yapımı devam eden barajlar bulunmaktadır” dedi. Son zamanlarda daha çok sınır hattında yapılan barajların dikkat çektiğini vurgulayan Öztürk, Şırnak’ta hala 11 tane “güvenlik barajı” yapımının devam ettiğini dile getirdi. Şırnak sınır boyunda Türkiye ve Irak sınırının kesiştiği noktalarda yapımı devam eden “güvenlik barajları”nın, iki coğrafyayı adeta birbirinden ayırmayı hedeflediğini kaydeden Öztürk, “Barışın konuşulduğu, geri çekilmenin başladığı ve demokratikleşme adımlarının beklendiği bir dönemde, güvenlik barajı adı altında yeni baraj yapımlarına neden ihtiyaç duyulduğu, doğrusu kafaları kurcalayan bir sorudur” ifadelerine yer verdi.

‘Abdullah Öcalan için hala uygun koşullar sağlanmamıştır’

İHD olarak ülkede barış ve huzur içinde yaşanabilmesi için barışın onurlu bir şekilde sağlanması gerektiğini belirten Öztürk, “Barışı gerçekleştirecek tarafların hassasiyetle davranarak, sürecin ilerlemesini sağlaması en önemli şartların başında gelmektedir” dedi. PKK Lideri Abdullah Öcalan’ın koşullarına da dikkat çeken Öztürk, “PKK Lideri Abdullah Öcalan için hala uygun koşulların sağlanmamış olması ve sağlık sorunları yaşaması bölgede ciddi bir gerginliğin yaşanmasına neden olmuştur. Hükümetin bu konuda acilen kamuoyunu tatmin edecek adımlar atması gerekmektedir. Bu nedenle öncelikle hükümet bu süreci tekrar ciddi bir şekilde ele alarak, sonbahar aylarına kalmadan, gerekli demokratikleşme ve iyileştirme adımlarını atmalıdır” dedi.            

(eg/gk)